RABG'UZIYNING "QISSASI RABG'UZIY ASARIDA INSON A'ZOLAR NOMLARI"

Ushbu maqolada Nosiruddin Burhonuddin Rabg‘uziyning “Qissasi Rabg‘uziy” asarida uchraydigan inson a’zolari nomlari leksik-semantik, badiiy-funksional va lingvopoetik jihatdan tahlil qilinadi. Maqolaning asosiy maqsadi asardagi tana a’zolari nomlarining oddiy anatomik birlik sifatidagi vazifasi bilan cheklanmasdan, ularning ma’naviy-axloqiy, diniy-didaktik, obraz yaratish va ruhiy holatni ifodalashdagi o‘rnini aniqlashdan iborat. Tadqiqotda bosh, ko‘z, yuz, qo‘l, oyoq, til, quloq, yurak, ko‘ngil, og‘iz, lab, tish, bel kabi birliklarning asar matnidagi semantik qamrovi, kontekstual ma’no kengayishi va ramziy yuklamasi ko‘rib chiqildi. Natijalar shuni ko‘rsatadiki, “Qissasi Rabg‘uziy”da inson a’zolari nomlari faqat tashqi qiyofa yoki jismoniy holatni tasvirlash uchun emas, balki insonning iymoni, sabri, itoati, gunohi, pushaymoni, muhabbati, adolati va ma’naviy kamolotini ochib beruvchi muhim badiiy vosita sifatida xizmat qiladi. Ayniqsa, ko‘z, ko‘ngil, til, qo‘l va yuz birliklari asarda eng faol semantik maydonlarni hosil qiladi. Maqolada ushbu birliklarning mumtoz turkiy nasr poetikasidagi vazifasi diniy qissa janri xususiyatlari bilan bog‘liq holda izohlandi.